Nga Arian Galdini
“Çdokush ka një botë të fshehtë brenda vetes. Dua të them, çdokush. Të gjithë njerëzit në gjithë botën, pa përjashtim, sado të zbehtë apo të mërzitshëm të duken nga jashtë. Brenda tyre, të gjithë mbartin botë të paimagjinueshme, madhështore, të mrekullueshme, qesharake, magjike… Jo vetëm një botë. Qindra. Mijëra, ndoshta.”
— Neil Gaiman, The Sandman
Ka një sekret që ecën me ne, jeton në ne, hesht me ne.
Një mister që nuk zbulon veten në pamjen tonë të jashtme, në mënyrën si flasim, si sillemi, si buzëqeshim apo rrijmë në heshtje.
Sepse secili prej nesh është një galaktikë e tërë, një botë e pamatshme që vlon nën sipërfaqe, e mbushur me ëndrra të pashprehura, dhimbje që nuk kanë emër, kujtime që janë si yje të shuar, dhe shpresa që ndriçojnë netët më të errëta të shpirtit.
Neil Gaiman e ka shprehur me një ndriçim të rrallë këtë të vërtetë universale, kur shkruan se askush nuk është thjesht ajo që duket.
Askush nuk është vetëm ajo që shihet.
Brenda secilit prej nesh rrahin qindra zemra të fshehta, botë që nuk kanë lindur ende, histori që nuk janë treguar kurrë, emra që s’janë thënë me zë.
Nëse Walt Whitman thoshte: “Unë përmbaj shumësi, unë jam kontradikta që bashkëjetojnë”, atëherë Gaiman thotë se ne jemi shumësi në plotësinë e brendisë sonë.
Ne nuk jemi të njëtrajtshëm, linearë, të lexueshëm.
Ne jemi labirinte të ndërlikuar ku gjithçka bashkëjeton, absurdi dhe madhështia, drita dhe hija, qesharakja dhe hyjnorja.
Në filozofinë e Carl Gustav Jung, njeriu përmban vetveten e vet të njohur dhe vetveten e vet të fshehtë, hijen, arketipat, kujtesën e racës njerëzore.
Dhe kjo nuk është dobësi.
Kjo është pasuri.
Ne nuk jemi një, ne jemi shumëfish të vetes.
Dhe çdo njeri që takojmë, është një bibliotekë e heshtur që presim ta lexojmë, nëse kemi sy për të parë përtej fletëve të mbuluara.
Mos u gënje nga pamja e jashtme e dikujt. Ajo vajzë e heshtur në stolin e parkut, ai burrë i vjetër që shet libra të përdorur, ajo grua që punon në sportel, të gjithë ata mbajnë brenda tyre një stuhi të bukur, një univers që nuk e njeh askush.
Virginia Woolf, në “Dhomë më vete”, përshkruan brendësinë e gruas si “një oqean që përmbyt muret e jashtme të shoqërisë”.
Ndërsa Fyodor Dostoevsky, në “Vëllezërit Karamazov”, na mëson se “Njeriu është një melodi e pashkruar, e kënduar në përjetësi, e kuptuar në përjetësi. Edhe nëse shpenzon një jetë duke e kërkuar tingullin e saj të fshehtë, koha jote do të ketë mbaruar. Unë e ndjek këtë këngë sepse dua të mësoj si të jetoj, jo si të jem thjesht një shtegtar i përhumbur nëpër botë.”
Të shohësh thellë do të thotë të dashurosh thellë.
Të njohësh shpirtin e një njeriu është udhëtimi më i thellë që mund të bësh pa lëvizur kurrë nga vendi.
Brenda secilit prej nesh është një histori që kërkon të lindë.
Një hero që nuk është ngritur ende.
Një botë që nuk është ndërtuar, por që frymon e gatshme në imagjinatën tonë.
Jorge Luis Borges thoshte: “Çdo njeri është një bibliotekë që vetë nuk e ka lexuar kurrë.”
Dhe Italo Calvino, në “Qytetet e padukshme”, përshkruan qytete që ekzistojnë vetëm në mendjen e atyre që guxojnë të ëndërrojnë.
Në të njëjtën mënyrë, ne mbajmë brenda vetes qytete që nuk do të ndërtohen kurrë, por që formësojnë mënyrën si ecim në këtë botë.
Ëndrrat tona të paplotësuara, imagjinatat tona të egra, mendimet tona të paartikuluara, janë ajri që mbajnë gjallë botën tonë të brendshme.
Janë ajo që na bën të përjetshëm, sepse çdo botë e fshehur brenda një njeriu është një univers i lindur për të ndriçuar, jo për t’u fshirë.
Nuk ka njeri të thjeshtë.
Nuk ka jetë të vogël.
Nuk ka zemër të zbrazët.
Çdo njeri është një kozmos që pret të shpërthejë, një yll që pret të ndriçojë.
Kur ne duam dikë, duhet të duam botërat e tij të fshehta.
Kur respektojmë dikë, duhet të kemi në mendje gjithë universet që nuk i kemi parë akoma tek ai.
Sepse siç thoshte Antoine de Saint-Exupéry, “e rëndësishmja është e padukshme për sytë.”
Dhe siç na kujton Neil Gaiman: brenda çdo njeriu ka qindra botë të çmendura, të mrekullueshme, të ndritshme dhe të thella.
Të kesh respekt për të tjerët, është të ushqesh respekt për një galaktikë që nuk e njeh.
Të jesh i përulur para një njeriu, është të jesh i përulur para pafundësisë.
Ndaj, herën tjetër që të shohësh dikë dhe ta gjykosh për nga jashtë, kujtohu, brenda tij, ka mijëra botë… dhe ti nuk i ke parë ende as të parën.
Burimi/Facebook
Leave a Reply