Pitagora, filozofi dhe matematikani i lashtë grek, shpesh lidhet me konceptin e rimishërimit, përveç shumë besimeve të tjera shpirtërore dhe metafizike.
Meqë vetë Pitagora nuk la pas asnjë shkrim, shumica e njohurive që kemi për të vijnë nga burime të mëvonshme dhe interpretohen në mënyra të ndryshme nga studiuesit.
Ai dhe ndjekësit e tij i atribuojnë shpirtit disa ide thelbësore, të përqendruara në pavdekësinë e tij dhe udhëtimin ciklik nëpër forma të ndryshme të jetës.
Trupi si varr i shpirtit – Shumica e shkrimtarëve të lashtë bien dakord që Pitagora ishte djali i Mnesarkut.
Ky i fundit shkoi në ishullin Samos për tregti gjatë një krize gruri dhe, si shpërblim për ndihmën, fitoi nënshtetësinë e Samosit.
Meqë Pitagora që në moshë të vogël tregoi prirje për studime, i ati e çoi në Tiros ku u njoh me mësimet e kaldeasve.
Më pas u kthye në Jonia, ku bashkëpunoi me Ferekidin e Siros dhe më vonë me Hermodamatin, një kriofileas nga Samosi.
Ferekidi ishte një nga të parët që mësoi se shpirti është i pavdekshëm. I frymëzuar nga këto mësime dhe nga traditat orfike, Pitagora besonte se shpirti është hyjnor, i pavdekshëm dhe i burgosur në trup, të cilin e konsideronte si një varr.
Rimishërimi i shpirtit sipas Pitagorës – Pitagora besonte në transmigrimin e shpirtit (metempsikozën), një proces ku shpirti, pasi del nga një trup, lind sërish në një tjetër.
Ky cikël rilindjeje, vdekjeje dhe rilindjeje vazhdon derisa shpirti të pastrohet dhe të arrijë ndriçimin shpirtëror.
Sipas Diogjen Laertit, Pitagora mësonte se shpirti përbëhet nga pjesë të vdekshme dhe të pavdekshme, dhe se “mjeti ajror” i shpirtit mbijeton dhe lëviz nga një trup në tjetrin.
Ai besonte se zhvillimi moral dhe shpirtëror i shpirtit ndodhte përmes këtyre cikleve jetësore.
Duke jetuar me virtyt, disiplinë dhe dituri, individi ngrit shpirtin drejt një ekzistence më të lartë, derisa të çlirohet nga cikli i rilindjes.
Rimishërimi si arsye për vegjetarianizëm dhe respekt për jetën – Pitagora i këshillonte nxënësit e tij të mos hanin mish.
Disa burime tregojnë se ai argumentonte se kafshët mund të jenë shpirtra njerëzish të afërt të rilindur.
Duke qenë se të gjitha qeniet e gjalla janë pjesë e së njëjtës cikël rimishërimi, ai kërkonte respekt për jetën dhe refuzonte dhunën ndaj kafshëve. Ky besim çoi në praktikimin e vegjetarianizmit nga ndjekësit e tij.
Shpirti dhe rendi hyjnor i kozmosit
Pitagora e konsideronte shpirtin të lidhur me botën qiellore.
Yjet, si qenësira hyjnore dhe të përjetshme, janë të ngjashme me shpirtin.
Qëllimi përfundimtar i shpirtit është rikthimi në këtë harmoni qiellore pas pastrimit.
Ai besonte se universi është një sistem i gjallë dhe i unifikuar, dhe se shpirti është një pasqyrim mikrokozmos i këtij rendi.
Duke jetuar me virtyt dhe duke kuptuar harmoninë matematike të kozmosit, njeriu mund të ngrejë shpirtin dhe të bashkohet me hyjnoren.
Për Pitagorën, “Ishujt e të bekuarve” – vendi i prehjes së shpirtrave pas vdekjes – ishin dielli dhe hëna.
Ai thoshte se planetët janë “qentë e Persefonisë”, instrumente ndëshkuese për padrejtësitë e shpirtit.
Mitet pitagoriane dhe eskatologjia
Një thënie pitagorike ishte: “Shpirtrat nuk ngjiten pa muzikë.” Kjo tregon se vetëm ata që ndjekin virtytin dhe harmoninë ngjiten pas vdekjes dhe vendosen në Diell e Hënë.
Sipas miteve të tjera:
Bubullimat trembin ata në Tartarus (ferrin).
Tërmetet ndodhin kur shpirtrat e vdekur mblidhen.
Muzat luajnë me liret e Pleiadëve.
Saturni qan dhe lotët e tij bëhen deti.
Rhea ruan Arushën e Madhe dhe të Vogël.
Rruga e Qumështit (Galaktika) ishte “Toka e Ëndrrave” për Pitagorën.
Pitagora kujtonte jetët e kaluara
Sipas legjendës, Pitagora kishte aftësinë të kujtonte jetët e mëparshme.
Ai pretendonte se kishte qenë Euforbi, një luftëtar në Luftën e Trojës, i përmendur në Iliadën e Homerit.
Më pas, siç shkruan Diogjeni Laert, ai kishte qenë Aethalidi, djali i Hermesit, të cilit Zoti i dha dhuratën e kujtesës së përjetshme, por jo pavdekësinë.
Pasi ishte Euforbi dhe Hermotimi, Pitagora u rilind si Pyrrhu, peshkatar nga Delo.
Së fundi, shpirti i tij mori formën përfundimtare si Pitagora, duke ruajtur të gjitha kujtimet e mëparshme dhe përvojat në Had dhe forma të tjera, përfshirë edhe ato bimore dhe shtazore.
Përfundim: – Pitagora ishte më shumë sesa një matematikan. Ai ishte një mistik dhe filozof i shpirtit, që besonte se përmes virtytit, harmonisë dhe vetëdijes, shpirti mund të çlirohej dhe të ngrihej në dimensionet e përjetësisë.
A
Burimi/Facebook
Leave a Reply