Eshte nje pyetje qe kerkush nuk i ka dhene pergjigje pas 1945, por qe tregon se kemi te bejme me nje ekuacion real qe nje trinom intelektual (Ahmet Kelemendi – Eqrem Ҫabej – At Justin Rrota O.F.M. –renditja sipas radhes dinamike te elementeve) ka tentuar ta zgjidhe pa e deklaruar. Televizioni MCN merr persiper te publikoje rrugen studimore qe ka marre persiper Ky trinom intelektual per ta zgjidhur kete ekuacion.
Cdo te shtune, pas ores 23, Televizioni MCN do te transmetoje nje sere emisionesh mbi kete problem dhe ato kane filluar me dt. 13 Maj 2023, emisioni i pare, sipas kesaj permbajtjeje:
Vend-ndodhja e lindjes se gjuhes shqipe percaktohet nga koha kur jane gjendur per here te pare elementet me te thjeshte te saj. Deri me sot kjo vend-ndodhje eshte percaktuar ne lindje te fshatit Macukull te rrethit te Matit dhe u takon Prifterinjve Katolike Shqiptare, konkretisht Imzot Pal Engjellit me Formulen e Pagezimit (8 Nentor 1462).
Per te arrire deri ketu duhet te kthehemi pak mbrapa, ne kohen kur eshte formuar vokalizmi i gjuhes shqipe. Merita per kete percaktim i takon Profesorit te Universitetit te Prishtines, Ahmet Kelmendit, ne kumtesen e mbajtur ne kete universitet me 1968, ne Simpoziumin mbi Skenderbeun, ku ka deklaruar ne menyre permbledhese:
Ndikimi i tingujve indoevropiane mbi vokalizmin e gjuhes shqipe ka perfunduar ne fund te shek. te XV-XVI.
Merita e percaktimit te ndertimit te ketij vokalizmi te shqipes i takon Profesor Eqrem Cabej qe ka shkruar se nga forma e ekzistences se disa lloj zanoresh, bashketingelloresh dhe lidhjeve te tyre gjuha shqipe i largohet helenishtes dhe latinishtes duke mos bere pjese ne grupin e gjuheve qe rrjedhin nga sanskritishtja.
Ndersa merita se si jane formuar elementet e vokalizmit te shqipes i takon Ate Justin Rrotes O.F.M, i cili duke analizuar autoret me te pare te mendimit letrar shqiptar na jep shembujt se si jane formuar fjalet e para te plota te gjuhes shqipe.
E dokumentuar modifikimi i shqipes ka perfunduar me 1908 me Kongresin e Manastirit kur vendoset alfabeti i gjuhes shqipe, ku perseri Ate Justin Rrota O.F.M na tregon se ku antaret e Komisionit per vendosjen e Alfabetit i muaren disa germa dhe i perbashkuan me Alfabetin e “Bashkimit” duke e konsoliduar perfundimisht gjuhen shqipe.
Per te ndryshuar te gjithe kete dinamike te gjuhes shqipe nga 1462 deri me 1908, u perdor kongresi i drejtshkrimit te shqipes me 1972, i cili ndryshoi disa elemente historike te saj duke e permbysur kete histori dhe duke i hapur rruge fallsifikimit te kesaj historie (Spiro Konda, Dhimitri Pilika,Nermin Vlora Falaski, Petro Zheji, Elena Kocaqi, Agron Dalipaj, Sazan Guri e shume te tjere pas tyre).
Nuk marr persiper te justifikoj nderprerjen e transmetimit te emisioneve mbi kete problem.
Burimi/Facebook
Leave a Reply