(mund të ishim ne ai shpirt apo i afërmi ynë)
Ka histori që nuk tregohen me zë të lartë, por lexohen në heshtje, në lëvizjet e trupit, në sytë e lodhur dhe në fjalët e paadresuara që dikush i thotë në boshllëk. I tillë më duket ai djali i lagjes, një djalë që dikur ishte pjesë e një grupi, me energji rinore, me stil rebel, por gjithsesi i gjallë, i përfshirë, i dukshëm. Sot, ai nuk është më ai i dikurshmi. Është një trup i dobësuar, një ecje e rënduar, një shpirt i shkëputur nga realiteti dhe i mbyllur në një botë të vetën.
Në planin social, figura e tij është një pasqyrë e dhimbshme e asaj që shpesh ndodh në heshtje: një rrëshqitje graduale drejt izolimit, humbjes dhe shpërbërjes së identitetit. Ajo që shohim sot nuk është vetëm një individ në vështirësi, por një histori që ndoshta ka filluar shumë më herët me shenja të vogla që nuk janë lexuar, me dhimbje që nuk janë ndarë, me thirrje që nuk janë dëgjuar.
Nga jashtë ai duket i çrregullt, i humbur, ndonjëherë edhe i frikshëm për syrin e zakonshëm. Por në thelb, ai me shumë gjasa është:
– thellësisht i vetmuar,
– i mbingarkuar nga mendimet,
– i përhumbur në kujtime, zhgënjime apo konflikte të brendshme,
– i ndarë nga realiteti për të përballuar një dhimbje që ndoshta nuk e ka përballuar dot ndryshe.
Fjalët që ai thotë me vete nuk janë çmenduri bosh, mund të jenë biseda të pambyllura, plagë të hapura, marrëdhënie të këputura që vazhdojnë të jetojnë brenda tij. Ai nuk po flet me “njerëz imagjinarë” në kuptimin e thjeshtë, ai po jeton në një realitet të copëzuar, ku e shkuara, dhimbja dhe mendja e tij përzihen.
Kjo nuk ndodh në një ditë. As në një muaj.
Shpesh është rezultati i:
– mungesës së mbështetjes emocionale në momentet kyçe të jetës,
– problemeve të shëndetit mendor të padiagnostikuara ose të injoruara,
– stresit social dhe ekonomik,
– shoqërive që tërheqin por nuk mbajnë, që japin ndjesi përkatësie përkohësisht, por jo stabilitet,
– varësive, që shpesh fillojnë si arratisje nga dhimbja, dhe përfundojnë si burg.
Shoqëria shpesh e sheh fundin e kësaj rruge, por jo fillimin e saj. Ne shohim njeriun e rrënuar, por jo plagët që e kanë çuar aty.
Pyetja më e fortë që lind është: a i shohim këta njerëz në kohë?
E vërteta është se shumë shpesh:
– i justifikojmë shenjat si “fazë kalimtare”,
– shmangim përfshirjen nga frika ose paragjykimi,
– nuk dimë si të reagojmë ose jemi aq të zënë me jetën tonë sa nuk vërejmë rrëshqitjen e tjetrit.
Por një shoqëri nuk matet vetëm me ata që ecin mirë, por mbi të gjitha me mënyrën si trajton ata që bien.
Ndihma nuk është gjithmonë e madhe apo dramatike. Shpesh fillon nga gjëra të vogla, por thelbësore:
– Të shohim pa gjykuar, të mos e reduktojmë një njeri në gjendjen e tij.
– Të afrohemi me kujdes njerëzor, një përshëndetje, një kontakt i thjeshtë.
– Të flasim për shëndetin mendor hapur, pa turp dhe stigëm.
– Të ndërhyjmë kur shohim rrezik, duke kontaktuar familjarë apo shërbime sociale kur është e nevojshme.
– Të edukojmë të rinjtë tanë, që ndihma të kërkohet dhe të jepet pa frikë.
Sepse një njeri nuk shpëtohet vetëm nga trajtimi profesional, por edhe nga ndjenja që nuk është i harruar.
Figura e atij djali është një alarm i heshtur për të gjithë ne. Ai nuk është vetëm një histori individuale është një thirrje për ndërgjegjësim. Është një kujtesë se pas çdo njeriu që humbet, ka një rrugë që ka kaluar pranë nesh. Dhe ndoshta, ashtu siç e ke ndjerë ti: një fjalë e pathënë, një dorë e pazgjatur, një shikim i munguar… mund të bëjnë diferencën.
Në fund, ajo që mbetet është njerëzia: të shohësh përtej pamjes, dhe të thuash në heshtje, por me gjithë shpirt: “Edhe ti je i rëndësishëm. Edhe dhimbja jote ka vlerë të dëgjohet.”
PS. Po e fshij imazhin e tij me një diell. S’di pse, por zgjodha diellin, t’a ngrohe birin
Burimi/Facebook
Leave a Reply