1. Njeriu dhe Qeni
Një ditë me shi, me re dhe bubullimë,
Në një rrugë me baltë, në një heshtje të thimë,
Po kalonte një njeri me hap të ngadaltë,
Kur dëgjoi një të qarë që vinte nga baltë.
Ktheu kokën – një qen në llucë ishte zhytur,
Me trupin e lagur, i trembur, i rrëzuar e i mbytur.
Pa menduar gjatë, njeriu u fut në llucë,
Me pantallona, këpucë, pa pyetur për vështirësinë a trup.
Zgjati dorën dhe qenin e nxori me kujdes,
E lau pak me shi, ia hoqi baltën e zezë.
E preku me butësi, e shikoi me ngrohtësi,
Pastaj u nis përsëri në rrugën me trishtim e shi.
Por s’e kishte bërë ende një hap të plotë,
Kur ndjeu një dhimbje në kofshë – një therje të fortë.
U kthye i habitur, sytë s’i besoi:
Qeni që shpëtoi… tani e kafshoi!
— “Po unë të shpëtova, more mik i vockël,
Pse më kafshove?” — e pyeti me zë të butë e të hollë.
Qeni uli vështrimin, pa mllef e pa krenari:
— “E di,” tha, “më shpëtove… por secili bëmë detyrën e tij.”
⸻
2. Njeriu dhe Dhelpra
🦊
Në pyllin e dendur, ndër shkurre e degë,
Njeriu pa një dhelpër me këmbë të këputura nga një hekë.
E kishte zënë një kurth i vjetër dhe i haruar,
Që njeriu vetë, vite më parë, e kishte përgatitur e vendosur larguar.
U afrua me mëshirë, me mall dhe pendesë,
I hoqi kurthin dhe e mori në prehër pa hezitim e shpresë.
E ushqeu, e pastroi, e ruajti si mik,
Derisa një natë, dhelpra i zhduku pulat e gjithë oborrit të tij të ngushtë e të rreptë.
Njeriu qeshi hidhur: — “Si munde kështu?”
Dhelpra ngriti sytë: — “Mos më fajëso shumë, o njeri i mirë e i huaj,
Ti më shpëtove me shpirt, por unë jam dhelpër…
Dhe ti e dije mirë këtë kur më more në prag.”
⸻
3. Njeriu dhe Gomari
🐴
Një gomar mbante thesin në diell përvëlues,
Me shpindën e gërvishtur dhe sy të pikëlluesh.
Njeriu e pa dhe u ndal për pak:
“Pse të rrahin, o gomar, pse s’të lënë rehat?”
— “Se nuk u ngrita herët, se nuk eca shpejt,
Se s’mbaj peshë dyfish dhe nuk jam robot i drejtë.
Por në heshtje punoj, s’ankohem, s’kërkoj lavdi…
Dhe për këtë arsye më qëllojnë më shumë çdo ditë e çdo ditë.”
Njeriu i tha: — “S’është e drejtë kjo që të bëjnë,
Duhet të flasësh, të kundërshtosh, të dëshmojnë.”
Gomari psherëtiu dhe tha me zë të thellë:
— “Po fola unë, o njeri… nuk do quhem më i qetë, por i rebeluar, e për këtë do më therin vetë.”
⸻
4. Njeriu dhe Ujku
🐺
Në mes të dimrit, me borë mbi mal,
Një ujk po dridhej, i plagosur nga një kurth fatal.
Njeriu e pa, iu dhimbs, s’e qëlloi,
Por u afrua me dru, plagën ia lidhë e ia mbuloj.
E mori në shtëpi, e ushqeu me kujdes,
Ujku mori forcë, e hëngri mishin me shpresë.
Por një natë me hënë, kur dera u la hapur,
Ujku sulmoi delet, e vrau qen e bari – gjithçka pa të papërgatitur.
Njeriu u kthye, e gjeti shkatërrimin,
Në sytë e ujkut, nuk kishte ndjesë, vetëm mallkim dhe egërsimin.
— “Pse, ujk, pse e bëre këtë tradhti?”
— “Ti më trajtove si mik, por unë mbeta ujk, dhe mbijetesa është ligji im që s’më lë të iki.”
⸻
5. Njeriu dhe Njeriu
👤
Më në fund, një ditë njeriu takoi një tjetër si vetja,
Me sy të lodhur, me plagë, me fjalë e me jeta.
— “Të ndihmoj,” tha ai, “të jap bukë e strehë,
Se ne jemi njerëz – e duhet të jemi një shpresë.”
Ai tjetri pranoi, u ul, u ngrohu në vatër,
Por natën e parë i vodhi çdo gjë, ia dogji edhe katër.
I mori fjalët, miqësinë, dhe pastaj shpif e përgojoi,
Njeriun që e ndihmoi, më keq se çdo bishë që s’e mendoi.
Dhe kur dikush i tha: — “Po ai të dha gjithçka…”
— “E di,” tha me cinizëm, “por unë desha më shumë se kaq.”
Se njeriu për njeriun, shpesh është më bishë se bisha,
Kur shpirti i prishët rritet në lakmi dhe në frikë e mjerisha.
⸻
Mos u mashtro nga pamja, as nga fjala e butë,
Bëj mirë, por mos harro: jo të gjithë do të kthejnë me urtë.
Sepse kafsha vepron siç ka lindur të jetë —
Po kur kafsha është njeriu, s’të shpëton as drejtësia vetë.
K.Cekani
Burimi/Facebook
Leave a Reply