ARTISTI I KODIT ETIK
KAMURAN GORANCI
Porteti i Artistit:-Artist -Piktor- producent.
Themelues/ kryetar i Asociacinit të Artistëve Vizualë të Kosovës|
Drejtor i Departamentit të Kulturës në MKRS Prishtinë 11-15 etj…
ADRESA:Kosovë, Shqipëri Nr.Tel: E-mail: kamurangoranci@yahoo.com
ARTISTI – I lindur më28-07-1955,- Prizren
Ka studiuar:- | Ka studiuar:- Akademia e Arteve në Universitetin e Prishtinës – Kosovë
Magjistraturë( picture)- Akademia e Arteve Beograd
Arti si një suplement natyral është në vetvete,
një kod etik, për njohjen e university!
©Irina Hysi Ma
Analizë e veprës së artistit Kamuran Goranci!
Fjalë kyçe: emocion, arti i etikës, etnos, ndërgjuhë dhe përfaqësim, integritet, njohje lëvizjesh, shprehi
ngjyrash, etj.
Titulli i ekspozitës: “COD”!
Ky studim shpalos thelbin dhe strukturën e konceptit të veprave artistike të artistit, ku
artisti nxjerr në pah frymën e dritës, problemet në procesin e veprimtarisë krijuese dhe
trilogjinë kritike-vepër-artist përmes komunikimit kodik, në hapësirën, ku vepra arti
identifikohen me integritet dhe profesionalizëm.
Zhanri i pikturës;- Abstrakte
Arti i Kamuranit është në përputhje me një lëvizje të brendshme brenda trupit të
formës së tij të artit, duke vepruar vetëm si një qenie në një përvojë shpirtërore brenda
këtij konteksti. Duket se vepra e tij krijuese është e vetëdijshme për vlerën e fuqisë dhe të
burimit si një mekanizëm për ta kërkuar dhe për ta transmetuar atë te shikuesi, duke u
shëruar shpirtin në një nivel tjetër. Nëpërmjet kodit, artisti thirri fuqinë e synimit të tij,
forcën lëvizëse të qenies së tij, duke ditur të realizojë këtë emocion, ku penelata janë
kode të shpeshta që ndikojnë në ndryshimet koloristike me kalimin e kohës në telajo,
nëpërmjet energjisë që artisti ka shkrirë vehten e tij me artin.
Vepra e Kamuran Gorancit është e ngjashme me disa zhanre të një marrëdhënieje me
gjuhën e pikturimit, natyrisht specifike për autorin, duke pohuar se ajo është e nevojshme
për shfaqjen e së Vërtetës, e cila nënkupton një etikë dhe një etni për ndërgjuhën, ku
përfaqësimi i saj gjeneron një hendek të pakapërcyeshëm kodiknë mënyrë krejtësisht
eksplicite të pajtueshme ose jo me universin e artistit. Përballja me bashkëkohësinë nga e
cila vepra buron këto tensione përpunon një mendim përbërës në pozicionimin e tij i cili
shpreh një mënyrë paradoksale brenda sistemit që ndërmjetëson marrëdhënien në nivelin
e dallimit të veprës me ngjashmërinë autentike dhe kuptimin e saj plurikolorist.
E shprehura e artistit në vepër si krijuesi me një gjuhë filozofike shumë të privilegjuar dhe
të një stili abstrakt që i drejtohet shoqërisë në një artikull shumë mistik përmes kodit etik
që i takon çdo individi, ku përmbajtja e tij synon një mjedis me intelekt që nuk është
thjesht shikim, ndjesi dhe zbulim i emocioneve, por një thurje imagjinate, shijesh të
pikturuara me ndjenja mbi të. Platoni, Sokrati, Servantesi, Shekspiri, Emersioni dhe
Thoreau mbështesin konceptin “Njih veten dhe ji i vërtetë me veten”. Në vitin 1919,
Menaxhim Art ☼Irina Hysi Ma. ☼ Artisti I Kodit Etik
2
Vassily Kandinsky botoi esenë e tij të parë: “Mbi shpirtëroren në art dhe në pikturë në
veçanti”. A thua se vallë artisti kërkon të trajtohet ashtu siç dëshirojnë të trajtohen vetë
shoqëria? Çfarë mesazhi përçon artisti me këtë raport përsa i përket konceptit abstrakt?
KODIMI
Kamuran dhe vepra e tij është një pikturë në veprim e ngjashme herë me Pollok dhe herë
me Piet Mondrian. P.M (1916 Muzeu Solomon i Nju Jorkut (P.67 Historia e Artit) artist i
mirënjohur abstrakt, i cili ndërtoi nga linjat e drejta, rrjetet dhe kombinimet e ngjyrave me
gjuhën e kodit të tij piktural duke kombinuar të bardhën në ngjyrat e tij si një shtresë
aureole mbi tokën e kanavacës që të ngjan me borën.
Artisti duket se ndërton linja dhe kombinime ngjyrash në sipërfaqe të sheshta për të
shprehur me vetëdijen e tij maksimale gjuhën e artit të tij në tinguj të ndjeshëm të
pigmentuar me të bardhë, ku vizitorët e ekspozitës do të përjetojnë sinteza personale
midis figuracionit dhe të abstraksionit. Na kujton disi Yves Klein, i cili shpiku mënyra dhe
kode duke trazuar botën e artit me mungesën e hapësirës. Të njëjtën atmosferë do të na
sillte artist K. Goranci në një formë tjetër përmes një rrezatimi tredimensional ndriçues
dhe shumëngjyrësh.
Kodi i artit i veprës së Kamuran Gorancit i referohet një praktike të arteve abstrakte, e cila
përdor kodin si një ide, material dhe mjet që bashkon ndryshimet artistike të motivuara
nga dëshira për të kundërshtuar formatet standarde, si një refuzim për të lënë veten të
udhëhequr nga makina artistike dhe imperativat e industries se artit dhe madje duke
zbritur poshtë shtresës së realizmit për t’u lidhur me gjuhën abstrakte, artisti integron
fuqimisht brenda një kodi.
Kjo qasje që krijon dhe befason është një teknikë e cila e justifikon veprën artistike me
kiminë e saj që performon (imazhi – natyrë), me muzikën (Ngjyra, tingulli) dhe si
perspektivë e perceptimit të realitetit pa harruar dimensionin e këtij të koduar.
Përmbajtja piktoreske e veprës:- Pikturat e artistit Kamuran Goranci kanë një evoluim
teknik nga ekspozitat e mëhershme në këtë personale të konceptuar “Kod”, një sofisikim
të mjeteve shprehëse dhe një tentativë për filozofim. Ajo çka të tërheq në konstruktin
kompozicional është pa dyshim trajtimi i formësimeve logjike.
Artisti transmeton veprën e tij kodike, historinë e tij, e cila daton në 1750 para Krishtit.
pas Krishtit dhe përfshin mijëra vjet, gjë që vendosi gjuhën dhe simbolet e kodeve të
interpretueshme midis algoritmeve më të vjetra që datojnë që nga koha e Hamurabit.
(Zbulimi i vonshëm i Makinerisë Antikythera e cila u gjet në ishullin grek midis Kythera
dhe Kretës) ku tregon se vetë grekët e lashtë kishin filluar të llogaritnin përmes
mekanizmave të cilët janë ende labirinte dhe hamendje me kuptime të paeksploruara për
kohën dhe teknikat e pikturës. imazhe ku mund të përdoren për qëllime kodi ose në
kërkim të aftësive artistike.
Artisti ofron një këndvështrim kompozicional mbi interpretimin bashkëkohor të natyrës
artistike, na fton të hyjmë në oazin e tij, duke ofruar një shkëputje nga bota e gjallë dhe
gjithnjë në zhvillim e mbushur me elementë simbolikë dhe surrealë. Nuk janë vetëm
ngjyrat e ndezura befasuese ose shenjat e lëna nga furça si një njollë (Tache) siç quhej në
Francë (Histoire de l’Art 393), por qetësia që të jep çdo vështrim që ndjen si një
frymëmarrje e thellë. një moment paqeje në botë ndërsa lundrojmë nëpër imagjinatën
time, peizazhi paqësor që ende nuk është tronditur, cilido qoftë motivi apo qëllimi i largët.
Menaxhim Art ☼Irina Hysi Ma. ☼ Artisti I Kodit Etik
3
Duke u zhytur thellë në veprën e Kamuranit, gjen shtresa simbolike, një prej të cilave
është mungesa e dukshme e figurave njerëzore. Edhe pse kjo i bën peizazhet e tij
abstrakte të duken të botës tjetër, në fakt ato nuk kanë asnjë rëndësi për rolin e
njerëzimit në natyrë. Duke lënë mënjanë figurën njerëzore, ai na detyron të vëmë në
dyshim ndikimin tonë në mjedis, vendin tonë brenda tij dhe pasojat e veprimeve tona në
epokën aktuale, duke na kujtuar me forcë se arti jo vetëm magjeps nga bukuria e tij, por
gjithashtu mund të inkurajojë reflektimin dhe ndoshta madje ndryshojmë zakonet tona në
artin mjedisor.
Analiza e secilës vepër në tërësi është esenca e një punë komplekse e metodës
kërkimore për të përshtatur në studimin analitik -strukturimin e veprës artistike të
krijuesit Kamuran Goraci.
Literatura
Istoria tis texnis (Greece)
P.M (1916 Nju Jork Muzeu Solomon ( F.67 Histori Arti )
Psikologji Krijimi Irina Hysi Ma f80 terapi arti
Histori Arti Fondacioni sorros 393 Pollok etj…
Analiza:
©IRINA HYSI MA.
IRINA GALLERY Tirana
Botues i librit shkencor.
Kritik Arti
Menagament Art
Art Psikologji
irinahysi@gmail.com
tiranaartgallery.com/gallery
Leave a Reply