Sot, më 10 nëntor, në orën 09:05, Turqia ndalet për një minutë heshtjeje solemne në nderim të Atatürk-ut. Ndërkohë, vetëdija jonë publike i detyrohet ende një borxh të madh Ismail Qemal Vlorës. Vetvetiu vëmendja shkon te një paralele e rrallë e kapërcyellit të shekullit XX. Perandoria Osmane dhe politika europiane njohën dy burra shteti me epitetin e nderuar “Qemal” (Kemal), që dolën nga e njëjta perandori dhe u bënë themelues të dy shteteve moderne.
Mustafa Qemali udhëhoqi luftën që mundësoi themelimin e Republikës së Turqisë dhe më pas drejtoi transformimin e saj politik. Ismail Qemali, përkundrazi, e realizoi projektin e shtetësisë shqiptare përmes diplomacisë, aftësisë juridike dhe shfrytëzimit të ekuilibrave gjeopolitikë, pa pasur në dispozicion një ushtri kombëtare të konsoliduar.
Nëse për latinët Nomen Omen nënkuptonte emrin si parathënie të fatit, te të dy udhëheqësit emri “Qemal” nuk erdhi si trashëgimi atërore, por si një epitet i merituar (Epitheton) gjatë rrugëtimit të tyre vetjak. Në etikën dhe gjuhën jozyrtare të administratës osmane, kjo fjalë nënkuptonte “përsosmëri”, “shkëlqim intelektual” ose “pjekuri të madhe”. Rëndësia e tyre nuk qëndron te epiteti që ndajnë, por te përvoja e përbashkët brenda sistemit osman dhe aftësia për ta shndërruar atë në themelin e dy projekteve të ndryshme kombëtare.
Burimi/Facebook/Gazeta Diaspora Shqiptare
Leave a Reply