Shtresat Vulnerabël…
Në prag të zgjedhjeve të 11 majit, debati politik është përqendruar tërësisht në përplasjet e ashpra mes mazhorancës dhe opozitës. Diskutimet për programet e partive, për prioritetet e qeverisjes në katër vitet e ardhshme, janë të mjegullta dhe të zbehta. Në vend të propozimeve konkrete për mirëqenien sociale, po shohim një garë të ethshme për pushtet, ku diskursi publik dominohet nga retorika boshe, akuzat e ndërsjella dhe strategjitë për të fituar vota, pa u ndalur aspak tek ata që kanë nevojë më shumë për mbështetje.
Një nga shqetësimet më të mëdha në këtë fushatë është mungesa e vëmendjes ndaj shtresave vulnerabël, grupeve më të rrezikuara nga varfëria dhe përjashtimi social. Këto kategori shoqërore—pensionistët, personat me aftësi të kufizuara, familjet në nevojë, të papunët, fëmijët e braktisur, viktimat e dhunës në familje dhe komunitetet e margjinalizuara—po mbeten jashtë fokusit të politikës, sikur të mos ekzistonin fare. A thua këta njerëz nuk kanë të drejtë të jenë pjesë e një shoqërie që pretendon të jetë demokratike dhe e drejtë? A thua shteti ka hequr dorë nga përgjegjësia për t’u ofruar atyre dinjitet dhe një mundësi për një jetë më të mirë?
Më shumë se lëmoshë: Nevojitet mbështetje reale
Në vitet e fundit, përkujdesja ndaj shtresave të margjinalizuara është shndërruar në një çështje që trajtohet me lëmoshë, dhe jo me politika të mirëfillta sociale. Politikanët dalin përpara kamerave për të shpërndarë ndihma simbolike, për të vizituar fëmijët jetimë një herë në vit apo për të shtrënguar duart me një pensionist, duke e konsideruar këtë si akt humanizmi. Por realiteti është shumë më i ashpër: këto grupe nuk kanë nevojë për një kosh ushqimesh një herë në vit apo për një fotografi me një kandidat për deputet. Ata kanë nevojë për reforma të vërteta, për politika të qarta dhe për masa konkrete që do t’u ndryshojnë jetën.
Shqipëria ende nuk ka një sistem solid mbështetjeje për personat me aftësi të kufizuara. Ata përballen me diskriminim në punësim, mungesë infrastrukturash të përshtatshme dhe mungesë të shërbimeve të specializuara. Shumë prej tyre mbeten të izoluar, pa mundësi për arsim, për punë apo për një jetë të pavarur. Çfarë ofron politika për ta? Çfarë programi konkret kanë partitë për t’i përfshirë ata në tregun e punës? Për t’u ofruar dinjitet dhe jo vetëm ndihmë ekonomike simbolike?
E njëjta situatë është edhe për pensionistët. Sot, një pensionist në Shqipëri merr një pension minimal, i cili nuk i mbulon as nevojat bazë të jetesës. Çmimet rriten, shërbimet shëndetësore mungojnë, ndërsa pensionistët vazhdojnë të lënë radhët e gjata në spitale apo të mbeten të harruar në periferi të shoqërisë. Në vend që të diskutohet për rritjen e pensioneve në mënyrë të ndjeshme, për një sistem më të drejtë sigurimesh shoqërore, për përmirësimin e kujdesit shëndetësor dhe social për ta, politika hesht.
Punësimi i të rinjve dhe mbështetja e grave
Një tjetër shtresë e goditur rëndë është rinia. Papunësia tek të rinjtë është një problem madhor dhe mungesa e mundësive i detyron ata të largohen masivisht nga vendi. Partitë flasin për programe zhvillimi ekonomik, por asnjëra nuk ofron një strategji konkrete për të ndaluar eksodin e trurit. Ku janë politikat që mbështesin sipërmarrjen e të rinjve? Ku janë masat për të nxitur punësimin, për të përmirësuar arsimin profesional dhe për të krijuar një treg pune më të drejtë dhe më tërheqës?
Gratë dhe vajzat, veçanërisht ato që vijnë nga familje të varfra ose që janë viktima të dhunës, janë një tjetër grup i lënë në harresë. Shqipëria ka një nivel të lartë të dhunës ndaj grave, por shërbimet mbështetëse për to janë të pakta. Strehimi për viktimat e dhunës është i pamjaftueshëm, mbështetja psikologjike dhe ligjore shpesh mungon, ndërsa integrimi i tyre në shoqëri mbetet një sfidë. Politikat gjinore nuk duhet të jenë thjesht fjalë në letër, por duhet të shndërrohen në veprime të prekshme.
Integrimi i komuniteteve të margjinalizuara
Një tjetër grup i përjashtuar nga vëmendja politike është komuniteti rom dhe egjiptian. Ata vazhdojnë të përballen me diskriminim në punësim, në arsim dhe në aksesin ndaj shërbimeve bazë. Premtimet për përmirësimin e kushteve të tyre janë bërë prej vitesh, por realiteti vazhdon të mbetet i njëjtë: varfëri ekstreme dhe mungesë e perspektivës për një të ardhme më të mirë. Politika duhet të ofrojë zgjidhje për këta qytetarë, jo t’i përdorë si dekor në fushatat elektorale.
Ku janë programet për shtresat në nevojë?
Fushata zgjedhore duhet të jetë momenti kur partitë politike paraqesin vizionin e tyre për të ardhmen e vendit. Duhet të jetë koha kur qytetarët marrin përgjigje për shqetësimet e tyre dhe shohin alternativa të qarta për zgjidhjen e problemeve. Por në vend të kësaj, kemi një luftë politike që lë në hije problemet reale të qytetarëve.
Prandaj, kjo është një thirrje për të gjitha partitë politike: përfshini në programet tuaja shtresat vulnerabël! Flisni për ta! Jini të qartë se çfarë do të bëni për të përmirësuar jetën e tyre! Sepse një politikë që nuk i sheh dhe nuk i dëgjon më të dobëtit, është një politikë e dështuar.
Ndryshimi nuk vjen vetëm me premtime boshe. Ai vjen me politika të qarta, me ligje të drejta, me masa konkrete dhe mbi të gjitha, me një ndjenjë përgjegjësie për ata që nuk kanë një zë të fuqishëm në këtë shoqëri. Është koha për të dalë nga errësira e indiferencës dhe për t’u dhënë këtyre njerëzve atë që u takon: dinjitetin dhe të drejtën për një jetë më të mirë.
Burimi/Facebook
Leave a Reply