Duhet të duhemi…
… sepse vetëm dashuria mund të na zbulojë të vërtetën e madhe se gjithçka në këtë jetë merr kuptim prej saj dhe se asgjë, sado e bujshme, e madhërishme apo e përkryer të duket, nuk mund ta zëvendësojë atë. Mund të zotërojmë botën, por, nëse nuk kemi kë të duam, bota mbetet një hapësirë e pafundme ku shpirti endet pa gjetur strehë. Mund të kemi gjithçka që dëshirojmë, por, nëse nuk kemi dashuri, do të na mungojë pikërisht ajo që e bën të dëshirueshme gjithçka tjetër.
… sepse duke dashuruar mësojmë se sa shkatërrimtare janë urrejtja dhe smira, inati dhe përbuzja, ajo dëshirë e errët për ta parë tjetrin më të vogël, më të mundur, më të palumtur se ne. Mësojmë se këto ndjenja mund të pushtojnë mendjen, të helmojnë fjalën, të shëmtojnë fytyrën dhe ta bëjnë shpirtin rob të së keqes. Dhe kuptojmë se nuk ka forcë më të madhe për t’i mundur ato sesa shpirti ngadhënjimtar i dashurisë, që nuk e shkatërron errësirën duke u bërë pjesë e saj, por ndez një dritë përtej saj. Dashuria nuk na mëson të mos shohim të keqen, por të mos lejojmë që ajo të na shndërrojë në atë që urrejmë.
… sepse asnjë pengesë dhe asnjë vështirësi nuk mundën ta pengonin dashurinë të bëhej forcë, të merrte trajtën e një guximi të pashpjegueshëm, të një qëndrese që nuk dorëzohet dhe të një besimi që mbijeton edhe kur rrethanat përpiqen ta shuajnë. Aty ku të tjerët shohin një mur, dashuria kërkon një portë; aty ku jeta ngre një humnerë, ajo ndërton një urë; aty ku shpresa duket e mundur, ajo gjen një arsye për të vazhduar. Jo sepse dashuria i zhduk të gjitha vështirësitë, por sepse na jep një arsye për të mos u dorëzuar përpara tyre.
… sepse çdo aftësi dhe talent, çdo kurajë dhe besim, çdo dhunti e mendjes dhe e shpirtit mund të shndërrohet në një fuqi krijuese kur ushqehet nga dashuria. Ajo është frymëzimi që e nxjerr talentin nga kufijtë e vetvetes, që i jep kurajës një cak për të mbërritur dhe besimit një arsye për të qëndruar. Dashuria është ajo dorë e padukshme që e udhëheq krijuesin drejt veprës, njeriun drejt fisnikërisë, mendimin drejt së vërtetës dhe shpirtin drejt së bukurës. Ajo nuk e zëvendëson mundin, por e shenjtëron atë; nuk e fal talentin, por e bën të dëshirojë të shkojë përtej vetes.
… sepse dashuria ka sy qielli, përmes të cilëve mund të shohim përmasat e pafundme të lirisë që ajo mbart. Një liri e çiltër, e pastër, që nuk kërkon të numërojë vitet, të peshojë kilogramët, të masë pasurinë, të krahasojë bukurinë apo të verifikojë meritat. Ajo sheh përtej pamjes, përtej moshës, përtej rrudhave që koha gdhend në fytyrë dhe përtej çdo ndryshimi që jeta sjell në trup. Dashuria nuk e njeh njeriun vetëm për atë që duket, por për atë që zgjon në ne. Ajo nuk pyet sa kohë ka kaluar, por sa thellë ka hyrë një shpirt në tjetrin; nuk mat largësinë me hapa, por me mungesën që lë dikush kur nuk është pranë nesh. Në sytë e dashurisë, koha mund të plaket, por ndjenja mbetet e re.
… sepse mund të përdorësh çdo marifet dhe dallavere, çdo nënshtrim e poshtërsi, çdo pushtet e privilegj, për të marrë atë që dëshiron dhe për të zotëruar gjithçka që lakmon. Mund të ndërtosh një fron, të grumbullosh pasuri, të sundosh mbi vullnetet e të tjerëve dhe të bëhesh i admiruar nga një botë që përkulet përpara fuqisë sate. Por asgjë nga këto nuk mund të të garantojë lumturinë. Mund të blesh praninë, por jo përkushtimin; mund të imponosh bindjen, por jo afërsinë; mund të fitosh duartrokitje, por jo domosdoshmërisht dashurinë. Sepse lumturia nuk është të kesh gjithçka në dorë, por të kesh diçka të çmuar në zemër. Dhe asnjë pasuri nuk mund ta zëvendësojë atë pasuri të padukshme që lind kur dikush të do jo për atë që zotëron, por për atë që je.
… sepse çdo sy që pa, çdo fjalë që u shqiptua, çdo prekje që drithëroi, çdo puthje që dalldisi, çdo trup që iu dorëzua dëshirës dhe çdo përjetim që na ngriti përtej kufijve të zakonshëm të vetvetes, mund të bëhen dëshmi të asaj mrekullie tokësore që quhet dashuri. Në to, jeta na kujton se trupi nuk është kundërshtari i shpirtit, por një nga gjuhët më të lashta përmes së cilave ai shprehet. Përmes syve, duarve, buzëve, frymëmarrjes dhe drithërimave, ne zbulojmë se sa tokësore janë mrekullitë e ndjenjave dhe sa qiellore mund të bëhen ato kur përshkohen nga dashuria. Sepse trupi mund të jetë vendi ku zgjohet dëshira, por shpirti është ai që i jep asaj thellësinë, kujtesën dhe kuptimin. Dhe ndoshta ky është një nga shpërblimet më të bukura të ekzistencës: të përjetosh një çast aq të vërtetë, saqë ai të mbetet në ty edhe pasi koha ta ketë larguar praninë që e krijoi.
… sepse dashuria e bëri shpirtin fuqi krijuese të së bukurës, duke i dhënë ndjenjës aftësinë për të lindur forma, ngjyra, tinguj, vargje, mendime dhe vepra që i mbijetojnë çastit. Ajo i vë në lëvizje shqisat, zgjon kujtesën, i jep zemrës një ritëm tjetër dhe e shndërron njeriun në një burim drite që nuk ushqehet vetëm nga ajo që merr, por edhe nga ajo që fal. Është ai diell i brendshëm që na ngroh në ditët e ftohta të shpirtit, që na ndriçon kur rrugët humbasin në mjegull dhe na mëson se pasuria e vërtetë nuk matet me atë që mbledhim, por me atë që jemi në gjendje të ndajmë. Të duash do të thotë të mos e përjetosh më botën vetëm si një mundësi për të marrë, por edhe si një thirrje për të dhënë.
… sepse nuk di të ketë një gjë të vetme, sado të vogël e të përkorë, që të mos mund të bëhet vepër dashurie. Një fjalë e thënë në çastin e duhur, një dorë e zgjatur pa interes, një vështrim që i jep dikujt kurajë, një përqafim që mbledh copëzat e një shpirti të lënduar, një kujdes i heshtur, një sakrificë që nuk kërkon dëshmitarë. E gjithë kjo mund të jetë më e madhe se gjestet që bëhen për t’u parë. Dashuria nuk e mat madhështinë e vet me përmasat e veprës, por me thellësinë e përkushtimit. Nganjëherë ajo jeton në një çast të vetëm, në një gjest të vogël, në një fjalë që nuk harrohet kurrë. Dhe ajo që për botën mund të duket e papërfillshme, për një zemër mund të bëhet arsye për të vazhduar jetën.
… sepse nuk ka betejë të zemrës që të mos kërkojë, në thellësinë e vet, një arsye për të dashur, as nuk ka luftë të shpirtit që të mos dëshirojë, në fund të saj, paqen që dashuria mund të sjellë. Jo çdo luftë fitohet, jo çdo pengesë kapërcehet dhe jo çdo plagë mbyllet, por dashuria mund të na shpëtojë nga humbja më e madhe: ajo e vetvetes. Mund të mos e ndryshojë gjithmonë përfundimin e ngjarjeve, por mund të ndryshojë mënyrën se si i përballojmë ato. Mund të mos e kthejë çdo humbje në fitore, por mund të na mësojë se edhe pas humbjes jeta mund të ketë kuptim. E kur themi se dashuria fiton, nuk nënkuptojmë se ajo i nënshtron të gjithë, por se ajo mund të ruajë brenda nesh atë që dhuna, urrejtja dhe dëshpërimi përpiqen të shkatërrojnë.
… sepse ju mund të mos besoni verbërisht në mrekulli, por dashuria mund të bëjë që të ndryshojmë aq thellë, saqë një ditë ta kemi të vështirë ta njohim veten. Ajo mund të na zbusë aty ku kemi qenë të ashpër, të na bëjë të guximshëm aty ku kemi qenë të frikësuar, të na mësojë të dëgjojmë aty ku kemi dashur vetëm të flasim dhe të falim aty ku kemi menduar se falja është dobësi. Dashuria nuk na e fshin karakterin, por na zbulon përmasa që nuk i dinim se i kishim. Na bën të shohim se brenda nesh mund të ketë më shumë mirësi sesa kemi guxuar të besojmë, më shumë durim sesa kemi ushtruar dhe më shumë dritë sesa kemi lejuar të dalë në sipërfaqe. Njeriu që dashuron nuk bëhet medoemos një njeri tjetër; ai mund të bëhet, më në fund, njeriu që kishte mundësi të ishte.
… sepse është dashuria ajo që di të bëjë magji pa pasur nevojë për magjistarë. Ajo na magjeps me një vështrim plot dritë, me një fjalë të ëmbël, me një prekje të butë, me një buzëqeshje që e ndryshon ditën dhe me një përjetim aq të fuqishëm, saqë bota, për një çast, duket sikur ka ndalur vetëm për ne. Dashuria e ka këtë dhunti të çuditshme: t’i bëjë të jashtëzakonshme gjërat e zakonshme. Një rrugë e përshkuar bashkë bëhet kujtim i shenjtë; një këngë bëhet dëshmi e një ndjenje; një aromë rikthen një prani; një vend i zakonshëm shndërrohet në hartën e një historie që vetëm dy zemra dinë ta lexojnë. Dhe kështu, pa e ndryshuar domosdoshmërisht botën përreth nesh, dashuria ndryshon mënyrën se si e përjetojmë atë.
… sepse mund të provosh çdo shteg dhe çdo rrugë për të mbërritur atje ku dëshiron, mund të ndjekësh hartat e arsyes, të dëgjosh këshillat e të tjerëve dhe të mbështetesh te përvoja, por është dashuria ajo që mund të të udhëheqë me urtësi drejt asaj që zemra e njeh si të vetën. Jo gjithmonë në rrugën më të lehtë, as domosdoshmërisht në atë që ke përfytyruar, por në një udhëtim ku ajo që kërkon përputhet me atë që ndien. Dashuria nuk është gjithmonë një busull e pagabueshme; nganjëherë ajo na huton, na bën të gabojmë, na çon në udhëkryqe të vështira. Por kur është e vërtetë dhe e përgjegjshme, ajo na mëson të dallojmë dëshirën nga lakmia, përkushtimin nga zotërimi dhe lirinë nga varësia. Ajo na mëson se nuk mjafton të mbërrijmë diku; rëndësi ka edhe kush bëhemi gjatë udhëtimit.
… sepse dashuria, edhe kur gabon, mund të na plagosë, por është po ajo përvojë e dashurisë që mund të na ndihmojë të shërohemi. Jo duke e mohuar dhimbjen, jo duke e mbuluar plagën me fjalë të bukura, por duke na mësuar ta kuptojmë atë dhe të mos e lejojmë të bëhet ligj i përjetshëm i zemrës sonë. Plagët nuk janë gjithmonë dëshmi e dobësisë; nganjëherë janë gjurmë të guximit për të qenë të hapur, për të besuar, për t’u dhënë një tjetër mundësinë të hyjë në botën tonë. Por asnjë plagë nuk duhet romantizuar deri në atë pikë sa të na bindë se vuajtja është çmimi i domosdoshëm i dashurisë. Dashuria e vërtetë nuk kërkon që të humbasim dinjitetin për të provuar përkushtimin. Ajo na mëson të duam pa e shkatërruar veten, të falim pa e mohuar të vërtetën dhe të largohemi, kur është e nevojshme, pa e kthyer dhimbjen në urrejtje. Sepse sprova e shpirtit nuk është vetëm sa mund të durojmë, por edhe sa urtësi fitojmë për të kuptuar se çfarë meritojmë dhe çfarë duhet të mos lejojmë më të na ndodhë.
… sepse dashuria nuk është thjesht seksi, as vetëm shfrimi i epsheve dhe as kënaqësia kalimtare e trupit. Ajo është solemniteti i mahnitshëm i pranisë dhe i komunikimit ndjesor; është dehja nga aromat e trupave, rrahja e përshpejtuar e zemrave, prekja ledhatare e duarve, drithërima që përshkon lëkurën, përplasja e buzëve në puthje dhe bashkimi i trupave në një gjuhë ku fjala bëhet e panevojshme. Është frymëmarrja që gjen ritmin e tjetrit, përgjërimi që merr trajtën e një melodie, dëshira që nuk mbetet vetëm instinkt, por bëhet komunikim, besim dhe dorëzim i ndërsjellë. Është edhe ajo intimitet i thellë ku trupi nuk ndihet i përdorur, por i pranuar; ku afërsia nuk është pushtim, por takim; ku kënaqësia nuk kërkon të marrë gjithçka për vete, por gjen bukurinë e saj në reciprocitetin e dy qenieve që dëshirojnë të jenë aty. Dashuria e përfshin epshin, por nuk shteron në të; e përqafon trupin, por nuk e redukton njeriun në trup. Ajo është gjithçka që e bën bashkimin një akt intimiteti, një gjuhë të besimit, një festë të jetës, ku trupi dhe shpirti nuk përjashtojnë njëri-tjetrin, por bëhen një mënyrë e vetme për të thënë: jam këtu, me ty, dhe të zgjedh me dëshirë e me gjithë qenien time.
Duhet të duhemi…
… sepse dashuria është e vetmja perëndi që nuk na kërkon të përulemi nga frika, por të ngrihemi nga brenda vetes. Ajo nuk na kërkon t’i bindemi një ligji të verbër, por të zbulojmë përgjegjësinë që lind kur e njohim tjetrin si një botë më vete. Nuk na kërkon të heqim dorë nga liria, por të mësojmë ta ndajmë atë pa e cenuar lirinë e tjetrit. Nuk na kërkon të bëhemi të përsosur, por të bëhemi më të vetëdijshëm për papërsosmëritë tona, më të gatshëm për të dëgjuar, më të ndershëm në ndjenjë dhe më të përgjegjshëm në veprim.
Duhet të duhemi…
… sepse edhe unë, ashtu si ti, dua të dua dhe të më duan. Dua ta ndiej se zemra ime nuk rreh në zbrazëti, se ajo që ndiej mund të gjejë një zemër tjetër ku të mbërrijë, se fjala ime mund të bëhet strehë dhe prania ime një arsye për gëzim. Dua të jap pa e kthyer dhënien në borxh, të marr pa e ngatërruar dashurinë me zotërimin, të jem pranë pa e burgosur tjetrin në nevojën time për të pasur gjithmonë pranë.
Dua t’i tregoj çdo zemre dhe t’i dëshmoj çdo shpirti se dashuria është ajo që na duhet, jo për të zotëruar gjithçka që dëshirojmë, por për të kuptuar se cilat dëshira ia vlejnë të jetohen; jo për t’u bërë zotër të njëri-tjetrit, por për të qenë shoqërues të denjë në udhëtimin e një jete që kalon shpejt; jo për të mos njohur kurrë dhimbjen, por për të mos e humbur aftësinë për të dashur edhe pasi kemi vuajtur.
Sepse ne nuk kemi ardhur në këtë botë vetëm për të mbijetuar, për të grumbulluar, për të fituar dhe për t’u larguar një ditë prej saj. Kemi ardhur edhe për të lënë gjurmë drite në jetën e dikujt, për të qenë një kujtim i mirë në ndërgjegjen e një tjetri, për të bërë që një zemër të ndihet më pak e vetmuar dhe një shpirt të gjejë më shumë arsye për të besuar te jeta.
Dhe nëse ka një bekim që mund ta meritojmë me të vërtetë, ai nuk është të na jepet gjithçka që dëshirojmë, por të na mësohet si të duam atë që na bën më të mirë, si të ruajmë atë që na fisnikëron dhe si të mos humbasim veten në kërkim të asaj që, pa dashuri, do të mbetej vetëm një zotërim i zbrazët.
Duhet të duhemi…
… sepse dashuria është ajo që na bën të denjë për njëri-tjetrin, që na mëson të jemi më njerëzorë, që e shndërron kalueshmërinë tonë në kujtim dhe praninë tonë në dhuratë.
Duhet të duhemi, sepse jeta është tepër e shkurtër për ta shpenzuar duke urryer dhe tepër e bukur për ta jetuar pa dashuri.
Duhet të duhemi, sepse kur gjithçka tjetër të jetë tretur në kohë, kur pasuria të ketë humbur vlerën, pushteti të ketë mbetur pa duartrokitje dhe emrat tanë të jenë zbehur në kujtesën e botës, ajo që kemi dashur me të vërtetë do të vazhdojë të jetojë në atë që kemi bërë për njëri-tjetrin.
Dhe ndoshta, në fund të fundit, kjo është mënyra më e bukur për ta merituar bekimin e jetës: të kemi dashur aq sa të mos jemi larguar prej saj pa lënë pas një grimë drite në shpirtin e dikujt.
Duhet të duhemi… sepse dashuria nuk është vetëm ajo që na mungon, por edhe ajo që na bën të jemi.
Albert Vataj
Burimi/Facebook
Leave a Reply