Murat Avdyli kërkon përgjigje: Si mund të vazhdojë të tolerohet Serbia pasi një kriminel i dënuar për gjenocid u nderua si hero?
Në Bruksel, një 19-vjeçar shqiptar nga Drenica ngriti pyetjen që prej vitesh rëndon mbi ndërgjegjen politike të Europës. Murat Avdyli, me origjinë nga Dobrosheci i Drenasit dhe anëtari më i ri i Asamblesë Komunale të Bad Homburgut në Gjermani, kërkoi të dijë përse Serbia vazhdon të tolerohet edhe pas glorifikimit të Ratko Mlladiqit.
Mlladiqi nuk ishte “mbrojtës i popullit serb”. Ai ishte një kriminel lufte i dënuar me burgim të përjetshëm për gjenocidin në Srebrenicë, krime kundër njerëzimit dhe krime lufte. Pas vdekjes së tij më 27 gusht 2026, trupi iu kthye Serbisë me avion qeveritar dhe ai u përcoll me nderime, simbole shtetërore e fetare dhe pjesëmarrjen e zyrtarëve serbë.
Kjo nuk ishte thjesht një ceremoni mortore.
Ishte një përpjekje publike për ta zhvendosur Mlladiqin nga bankën e kriminelit në piedestalin e “heroit”. Ishte poshtërim për viktimat e Srebrenicës, për mijëra civilët e vrarë dhe për familjet që vazhdojnë të jetojnë me plagët e luftës.
Dhe pyetja e Murat Avdylit ishte e drejtë:
“Si është e mundur të tolerohet Serbia, kur Ratko Mlladiqi, i dënuar me burgim të përjetshëm për gjenocid në Srebrenicë, krime kundër njerëzimit dhe krime lufte në Bosnjë, pas vdekjes u përcoll nga një pjesë e shoqërisë serbe si ‘mbrojtës i popullit serb’?”
Turp për një Europë që reagoi vetëm pasi skandali shpërtheu
Institucionet europiane e dënuan ceremoninë. Ursula von der Leyen e quajti tronditëse, ndërsa komisionerja për Zgjerimin, Marta Kos, anuloi vizitën e saj në Serbi. Këto reagime janë të rëndësishme, por nuk mjaftojnë.
Problemi nuk është vetëm një funeral.
Problemi është toleranca shumëvjeçare ndaj një shteti që kërkon të ecë drejt Bashkimit Europian pa u shkëputur nga glorifikimi i kriminelëve të luftës; që flet për integrim në Bruksel, por ushqen nacionalizëm dhe revizionizëm në Beograd.
Europa nuk mund të dënojë gjenocidin në deklarata dhe njëkohësisht t’i trajtojë si të zakonshme politikat që lartësojnë autorët e tij. Nuk mund t’i kërkojë rajonit pajtim ndërsa Serbia vazhdon të relativizojë krimet dhe të shndërrojë të dënuarit në simbole kombëtare.
Nëse glorifikimi i një njeriu të dënuar për gjenocid nuk sjell pasoja konkrete politike, financiare dhe diplomatike, atëherë dënimet europiane mbeten vetëm fjalë.
Një zë i ri nga Drenica përballë hipokrizisë së vjetër
Murat Avdyli është vetëm 19 vjeç. Në zgjedhjet lokale të marsit 2026 ai mori 8.722 vota si kandidat i CDU-së dhe u zgjodh anëtari më i ri i Asamblesë Komunale të Bad Homburgut.
Por rëndësia e fjalës së tij nuk qëndron vetëm te mosha apo suksesi elektoral. Qëndron te guximi për t’ia bërë Brukselit një pyetje që diplomacia europiane është përpjekur ta mbulojë me formulime të kujdesshme.
Përse standardet europiane bëhen elastike kur përballë është Serbia?
Përse viktimave u kërkohet vazhdimisht pajtim, ndërsa glorifikuesve të kriminelëve u ofrohen negociata, fonde dhe tolerancë?
Nuk mund të ketë Europë të vlerave pa respekt për viktimat. Nuk mund të ketë pajtim pa pranim të krimit. Nuk mund të ketë integrim europian për një shtet që nderon si hero një njeri të dënuar për gjenocid.
Pyetja e një 19-vjeçari nga Drenica sot tingëlloi më e fuqishme se shumë deklarata diplomatike:
Përse vazhdoni ta toleroni Serbinë?
Brukseli duhet të përgjigjet jo me një deklaratë tjetër, por me veprime.
Sepse përndryshe turpi nuk mbetet vetëm i Beogradit.
Bëhet edhe turpi i Europës.
Burimi/Facebook/First Hello World
Leave a Reply